काठमाडौं । रुस र युक्रेनबीच पूर्णस्तरको युद्ध सुरु भएको आज (फेब्रुअरी २४, २०२६) ठीक चार वर्ष पुरा भएको छ। सन् २०२२ फेब्रुअरी २४ मा रुसले युक्रेनमाथि सैन्य आक्रमण सुरु गरेयता यो द्वन्द्वले विश्वभर प्रभाव पारिरहँदा नेपाली युवाहरू समेत यसको गम्भीर चपेटामा परेका छन्। रुसी सेनामा भर्ती भएका नेपालीहरूको ज्यान जाने र बेपत्ता हुने क्रम बढ्दै जाँदा नेपालमा रहेका उनीहरूका परिवार चिन्तित बनेका छन्।
परराष्ट्र मन्त्रालय अन्तर्गतको कन्सुलर सेवा विभागको पछिल्लो तथ्याङ्क अनुसार रुसी सेनामा भर्ती भएकामध्ये हालसम्म १ सय १८ जना नेपालीले ज्यान गुमाइसकेका छन्। युद्धमा परेर २ सय १९ जना नेपाली घाइते भएका छन् भने १ सय ३२ जना अझै बेपत्ता छन्। विभागले रुसबाट प्राप्त मृत्यु प्रमाणीकरण पत्रका आधारमा मृतकहरूको पहिचान सुनिश्चित गर्न परिवारबाट डीएनए नमुना संकलन गरी पठाउने कार्यलाई निरन्तरता दिँदै आएको छ।
रुसी सेनामा भर्ना हुने नेपालीहरूको संख्या अझै पनि बढिरहेकाले युद्धको मोर्चामा संलग्न नेपालीहरूको जोखिम र मानवीय क्षति थप बढ्ने देखिएको छ। रुसले विदेशी नागरिकहरूलाई आफ्नो सेनामा आकर्षित गर्न आकर्षक तलब र छिटो नागरिकता दिने जस्ता प्रलोभन देखाएपछि धेरै नेपाली युवाहरू त्यता तानिएका हुन्। यी युवाहरू मुख्यतया मानव तस्करहरूको सञ्जाल र अवैध बाटो प्रयोग गर्दै रुसी सेनामा भर्ती हुन पुगेका छन्।
रुस र युक्रेनबीचको यो युद्ध पाँचौँ वर्षमा प्रवेश गर्न लाग्दा पनि मत्थर हुने संकेत देखिएको छैन। युद्धका कारण ज्यान गुमाउने र बेपत्ता हुने नेपालीहरूको संख्या यति ठूलो हुनुले वैदेशिक रोजगारीको नाममा हुने मानव तस्करी र युद्धग्रस्त मुलुकमा हुने भर्तीको भयावह चित्र प्रस्तुत गरेको छ। सरकारले रुसी सेनामा भर्ती नहुन पटक-पटक आग्रह गरे पनि लुकीछिपी जाने क्रम नरोकिँदा क्षति झन् बढ्दै गएको छ।
